Senganmal Ranganatha Perumal Temple, Thiruthetriyambalam
Thiru Thetri Aambalam
Ssriram mt · CC BY-SA 4.0 · source
పదకొండు నాంగూర్ దివ్య దేశాలలో ఒకటి.
Sthala Purāṇam
మయిలాడుదురై సమీపంలోని పదకొండు తిరునాంగూర్ తిరుపతులలో ఒకటైన తిరు తెట్రి ఆంబలంలో శ్రీ సెంగణ్మాల్ రంగనాథ స్వామి (పల్లికొండ పెరుమాళ్, లక్ష్మీ రంగర్ అని కూడా పిలువబడే) ఆదిశేషునిపై భుజంగశయనంలో తూర్పుముఖంగా శయనించి కొలువై ఉన్నారు — ఆయన శిరస్సు వద్ద మహాలక్ష్మి, పాదాల వద్ద భూదేవి కొలువై ఉంటారు. ఆంబలం (సభామండపం) అనే బిరుదును ధరించిన ఏకైక విష్ణు దివ్య దేశంగా ఇది కీర్తింపబడుతుంది. తిరునాంగూర్ స్థల పురాణం ప్రకారం, దక్షుని యజ్ఞంలో దాక్షాయణి అగ్నిప్రవేశం చేసిన పిమ్మట శివుడు తన ఉగ్ర నృత్యాన్ని చేసినప్పుడు, ఆయన జటాజూటం నుండి పదకొండు రుద్రులు ఉద్భవించారు; వారిని శాంతింపజేయుటకు విష్ణువు తిరునాంగూర్ అంతటా పదకొండు రూపాలలో అవతరించాడు, వాటిలో ఇది ఒకటి. తామరపూవులవలె ఎర్రని కన్నులు కలవాడు (సెం-కణ్) అనే వర్ణన నుండే సెంగణ్మాల్ అనే నామం ఉద్భవించింది. దీనికి సంబంధించిన గాథ వరాహ అవతారాన్ని స్మరిస్తుంది: హిరణ్యాక్షుడు భూమిని అపహరించి పాతాళంలో దాచినప్పుడు, విష్ణువు దివ్య వరాహంగా అవతరించి, ఆ అసురుని సంహరించి, భూమిని పైకి ఎత్తాడు; యుద్ధక్రోధంతో ఆయన కన్నులు ఎర్రబడ్డాయి; అటుపిమ్మట ఇక్కడ శయనించి మహాలక్ష్మి, శివుడు, ఆదిశేషునికి దర్శనమిచ్చాడు. అమ్మవారు సెంగమలవల్లి (శ్రీ సెంగమలవల్లి నాచ్చియార్), వేరొక సన్నిధిలో కొలువై ఉన్నారు. గర్భగుడిపై ఉన్న విమానం వేద విమానం, ఆలయ తీర్థం సూర్య పుష్కరిణి. ఈ దివ్య దేశం తిరుమంగై ఆళ్వార్ తన పెరియ తిరుమొழిలో మంగళాశాసనం పొందింది; పల్లవ-చోళ యుగానికి చెందినదిగా పరిగణింపబడే ఈ ఆలయం తిరునాంగూర్ ఏఴు కోయిల్ అధీనం చేత నిర్వహించబడుతుంది.
Mangalāśāsanam — the Āḻvār pāsurams
The Lord Senganmal Ranganatha (Senkanmaal) with Sengamalavalli of Thiru Thetri Aambalam is glorified by:
తిరుత్తేత్తియంబలం (సెంగణ్మాల్ రంగనాథ / పళ్ళికొండ పెరుమాళ్ ఆలయం, తిరునాంగూర్, శీర్కాళి సమీపంలో) చోళ నాడు దివ్య దేశం; ఇది పదకొండు తిరునాంగూర్ తిరుపతులలో ఒకటి. తిరుమంగై ఆళ్వార్ ఒక్కరే తమ పెరియ తిరుమొళిలో ఈ క్షేత్రాన్ని మంగళాశాసనం చేశారు. ఆళ్వార్ ఈ ప్రదేశాన్ని 'తిరుత్తేత్తి అంబలం' అని, తామర పువ్వులా ఎర్రని కన్నులు గల శయన భంగిమలోని పెరుమాళ్ను 'సెంగణ్మాల్' అని వర్ణిస్తారు. 'అంబలం' అని పిలువబడే ఏకైక దివ్య దేశం ఇదే. తై మాసంలో జరిగే వార్షిక గరుడ సేవ సందర్భంగా, పదకొండు తిరునాంగూర్ ఆలయాల ఉత్సవర్లు, తిరుమంగై ఆళ్వార్ (తమ దేవేరి కుముదవల్లి నాచ్చియార్తో కలసి) మణిమాడ కోయిల్లో సమావేశమై, తగిన పాసురాలు పఠించబడతాయి.
சிலம்பினிடைச் சிறு பரல் போல் பெரிய மேரு திருக் குளம்பில் கண கணப்பத் திருவாகாரம் குலுங்க நில மடந்தை தனை இடந்து புல்கிக் கோட்டிடை வைத்து அருளிய என் கோமான் கண்டீர் இலங்கிய நான் மறை அனைத்தும் அங்கம் ஆறும் ஏழ் இசையும் கேள்விகளும் எண் திக்கும் எங்கும் சிலம்பிய நல் பெரும் செல்வம் திகழும் நாங்கூர்த் திருத் தெற்றி அம்பலத்து என் செங்கண் மாலே
silambinidaich chiRu paral pOl periya mEru thirukkuLambil kaNagaNappath thiruvAkAram kulunga nila madandhai thanai idandhu pulgik kOttidai vaiththu aruLiya engOmAn kaNdIr ilangiya nAnmaRai anaiththum angam ARum Ezhisaiyum kELvigaLum eNdhikku engum silambiya naRperunjelvam thigazhum nAngUrth thiruththetRiyambalaththu en sengaNmAlE
Behold my Lord! He who, as the divine Boar (Varaha), with Mount Meru ringing like a tiny pebble against the anklet upon His sacred hooves and His holy form shaking, dug up and lifted the Earth-maiden (Bhudevi), embracing her and bearing her up safely upon His tusk. He is my red-eyed Lord (Sengan Mal) who graciously resides at Thiruthetriyambalam in Nangur — a place radiant with abundant noble wealth, where the four resplendent Vedas, the six Angas, the seven musical notes and all the sacred lore resound everywhere, in all eight directions.
More verses & references (1)
- Thirumangai Alvar performs mangalasasanam on the Lord of Thiruthetriyambalam (Senganmal Ranganatha / Pallikonda Perumal), describing the reclining Lord whose eyes are red like the lotus flower (hence 'Senganmal'). The pasurams glorify this Thirunangur shrine, the only Divya Desam known by the term 'Ambalam.' — Thirumangai Alvar, Periya Thirumozhi one decade (Thirunangur Tirupathi group, 3rd pathu) · source ↗
Tamil text & meaning sourced from divyaprabandham.koyil.org and other Śrī Vaiṣṇava authorities — please cross-check the linked source for the canonical reading.
Read the pāsurams ↗Gallery
Tap an image to view it larger — use ‹ › to browse, ✕ to close. Images via Wikimedia Commons.
Plan your visit
📍 11.17639, 79.77722
Routes, distances, hotels and restaurants open in Google Maps with live data. Build a phased pilgrimage plan →
