🙏 Śrīmate Rāmānujāya Namaḥ — Garuda Seva, a non-profit Śrī Vaiṣṇava community & resource platform.
Vada Nadu

Tirumala / Tirupati (Venkateswara Temple)

Thiruvenkatam

Phanidharvaranasi · CC BY-SA 4.0 · source

Perumal (Moolavar)Venkateswara (Srinivasa / Balaji)
ThāyārAlarmel Mangai (Padmavathi)
LocationTirumala, Tirupati, Andhra Pradesh
RegionVada Nadu
Mangalāśāsanam (Āḻvārs)Poigai Alvar, Bhutathalvar, Peyalvar, Thirumazhisai Alvar, Nammalvar, Periyalvar, Andal, Kulasekhara Alvar, Thirumangai Alvar
Pāsurams202

ശ്രീരംഗത്തിനു ശേഷം, ഏറ്റവുമധികം pāsuram-കളുള്ള (202), ഏറ്റവുമധികം ദർശിക്കപ്പെടുന്ന വൈഷ്ണവ തീർത്ഥസ്ഥലം; എട്ടു സ്വയംവ്യക്ത ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ഒന്ന്.

Sthala Purāṇam

തിരുമലയിൽ ശേഷാചലം (വേങ്കടാദ്രി) മലനിരകളുടെ ശിഖരത്തിൽ കുടികൊള്ളുന്ന വേങ്കടേശ്വര സ്വാമിയുടെ ക്ഷേത്രമായ തിരുവേങ്കടം, സമസ്ത Divya Desam-കളിലും ഏറ്റവുമധികം ദർശിക്കപ്പെടുന്ന ക്ഷേത്രമാണ്. ഇവിടെ സ്വയംഭൂ (സ്വയം ആവിർഭവിച്ച) മൂലവർ, തിരുവേങ്കടമുടൈയാൻ, ശ്രീനിവാസനായി — ബാലാജി, ഗോവിന്ദ എന്നും വിളിക്കപ്പെട്ടു — തന്റെ ദേവി അലർമേൽ മങ്കൈ (പത്മാവതി) യോടൊപ്പം വാഴുന്നു. വേങ്കടം എന്ന നാമം പാരമ്പര്യമായി വേൻ (പാപങ്ങൾ), കടം (ദഹിപ്പിക്കൽ) എന്നു വിശദീകരിക്കപ്പെടുന്നു — തന്നെ പ്രാപിക്കുന്നവരുടെ പാപങ്ങളെ ദഹിപ്പിക്കുന്ന മല. Sthala Purāṇam, ഭൃഗു മഹർഷി വിഷ്ണുവിന്റെ വക്ഷസ്സിൽ കാലുകൊണ്ട് തൊഴിച്ച സംഭവം വിവരിക്കുന്നു; അതുമൂലം അവിടെ ശ്രീ ആയി വസിച്ചിരുന്ന മഹാലക്ഷ്മി പിണങ്ങി ഭൂമിയിലേക്ക് പോയി; വിഷ്ണു ശ്രീനിവാസനായി അവളെ പിന്തുടർന്ന് വേങ്കട മലയിൽ വാസമുറപ്പിച്ചു. അവിടെ ആ നാട്ടിലെ രാജാവ് ആകാശ രാജന്റെ മകൾ പത്മാവതിയെ വിവാഹം ചെയ്തു; വിവാഹച്ചെലവിനായി കുബേരനിൽനിന്ന് ധനം കടം വാങ്ങി — ആ കടം സ്വാമി ഇന്നും വീട്ടിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്നു എന്നു വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു; അതുകൊണ്ടാണ് ഭക്തർ അവന്റെ ഹുണ്ടിയിൽ ധനം സമർപ്പിക്കുന്നത്. ഏഴു മലകൾ ആദിശേഷന്റെ ഏഴു ഫണങ്ങളോട് ഉപമിക്കപ്പെടുന്നു; മല തന്നെ Garuda രൂപത്തിലാണെന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു. പ്രധാന തീർത്ഥം സ്വാമി പുഷ്കരിണി; ആകാശ ഗംഗ, പാപവിനാശനം, കുമാരധാര തുടങ്ങിയവ മറ്റു പുണ്യജലങ്ങൾ; സ്വർണപൂശിയ ഗർഭഗൃഹത്തിന്റെ ശിഖരം ആനന്ദ നിലയ വിമാനം എന്ന് അറിയപ്പെടുന്നു. വൈഖാനസ ആഗമപ്രകാരം പൂജ നടക്കുന്നു. Divya Desam-കളിൽ ഇത് വിശിഷ്ടമായി മുദൽ Āḻvār-മാർ (പൊയ്ഗൈ, ഭൂതം, പേയ്), നമ്മāḻvār, തിരുമങ്കൈ Āḻvār, പെരിയāḻvār തുടങ്ങിയവരാൽ Mangalāśāsanam ചെയ്യപ്പെട്ടു; കലിയുഗത്തിൽ വേങ്കട നായകനെ ആരാധിക്കുന്നതിലൂടെ മോക്ഷം ലഭിക്കുമെന്ന് അവർ പ്രഖ്യാപിച്ചു.

Mangalāśāsanam — the Āḻvār pāsurams

The Lord Venkateswara (Srinivasa / Balaji) with Alarmel Mangai (Padmavathi) of Thiruvenkatam is glorified in 202 pāsurams by:

Poigai AlvarBhutathalvarPeyalvarThirumazhisai AlvarNammalvarPeriyalvarAndalKulasekhara AlvarThirumangai Alvar

തിരുവേങ്കടം (തിരുമല-തിരുപതി, വേങ്കടേശ്വര സ്വാമി/ശ്രീനിവാസ) അത്യന്തം വിശദമായി Mangalāśāsanam ചെയ്യപ്പെട്ട Divya Desam-കളിൽ ഒന്നാണ്; ഏതാണ്ട് എല്ലാ Āḻvār-മാരാലും പാടപ്പെട്ടത് — മൂന്നു മുദൽ Āḻvār-മാർ (പൊയ്ഗൈ, ഭൂതത്, പേയ് തങ്ങളുടെ അന്താദികളിൽ), തിരുമഴിസൈ, നമ്മāḻvār (പ്രത്യേകിച്ച് സമ്പൂർണ്ണ ദശകം Thiruvaaymozhi 3.3 'ozhivil kAlam' ഉം മറ്റു പല പാശുരങ്ങളും), പെരിയāḻvār, ആണ്ടാൾ, കുലശേഖര, തിരുമങ്കൈ Āḻvār, പിന്നെ തിരുപ്പാൺ/തൊണ്ടരടിപ്പൊടി പാരമ്പര്യങ്ങൾ — ഇവ ചേർന്ന് ഏതാണ്ട് 200-ലധികം pāsuram-കൾ (ഈ പ്രോജക്ട് ഫയലിൽ 202 രേഖപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു; ചില സ്രോതസ്സുകൾ ഏതാണ്ട് 211 ആയി കണക്കാക്കുന്നു). പ്രാതിനിധ്യ പാശുരം, Thiruvaaymozhi 3.3.1 (ശ്ലോകം 3035), അതിൽ നമ്മāḻvār തിരുവേങ്കടത്തിന്റെ തേജോമയ സ്വാമിക്ക് നിത്യവും നിർദോഷവുമായ കൈങ്കര്യം ചെയ്യാമെന്ന് വ്രതമെടുക്കുന്നു, മുകളിൽ അതേപടി ഉദ്ധരിച്ചിരിക്കുന്നു; koyil.org-ന്റെ ലിപ്യന്തരണവും വ്യാഖ്യാനവും ഇതിനെ സ്ഥിരീകരിക്കുന്നു.

ஒழிவில்காலமெல்லாம் உடனாய்மன்னி வழுவிலா அடிமைசெய்யவேண்டும்நாம் தெழிகுரலருவித் திருவேங்கடத்து எழில்கொள்சோதி எந்தைதந்தைதந்தைக்கே.

ozhivil kAlam ellAm udanAy manni / vazhuvilA adimai seyya vENdum nAm / thezhikural aruvith thiruvEngadaththu / ezhilkoL sOdhi endhai thandhai thandhaikkE

For all time without break, ever united and inseparable with him, we must render faultless, complete service — to the radiant, beautiful Effulgence of Thiruvenkatam with its roaring cascades, who is the Lord of our clan, the father of our fathers' fathers.

— Nammalvar, Thiruvaaymozhi 3.3.1 · source ↗
More verses & references (1)
  • Nammalvar's decad Thiruvaaymozhi 3.3 ('ozhivil') is wholly devoted to Thiruvenkatam, expressing his yearning to perform unceasing kainkaryam (service) to Thiruvenkatamudaiyan at all times, in all places and forms. — Nammalvar, Thiruvaaymozhi 3.3 · source ↗

Tamil text & meaning sourced from divyaprabandham.koyil.org and other Śrī Vaiṣṇava authorities — please cross-check the linked source for the canonical reading.

Read the pāsurams

Plan your visit

📍 13.68092, 79.35060

Routes, distances, hotels and restaurants open in Google Maps with live data. Build a phased pilgrimage plan →

← All Divya Desams