🙏 Śrīmate Rāmānujāya Namaḥ — Garuda Seva, a non-profit Śrī Vaiṣṇava community & resource platform.
Vada Nadu

Sri Neelamega Perumal Temple, Devaprayag

Thirukkandam (Kadinagar)

Richard Mortel from Riyadh, Saudi Arabia · CC BY 2.0 · source

Perumal (Moolavar)Neelamega Perumal (Purushottaman)
ThāyārPundareekavalli
LocationDevaprayag, Tehri Garhwal, Uttarakhand
RegionVada Nadu
Mangalāśāsanam (Āḻvārs)Periyalvar
Pāsurams11

ಗಂಗಾ ನದಿಯನ್ನು ರೂಪಿಸುವ ಪವಿತ್ರ ಸಂಗಮದಲ್ಲಿ (ಪ್ರಯಾಗ) ನೆಲೆಸಿದೆ.

Sthala Purāṇam

ತಿರುಕ್ಕಂಡಂ, ಕಡಿನಗರ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ (ತಿರು ಕಂಡಂ-ಎನ್ನುಂ ಕಡಿನಗರ), ಉತ್ತರಾಖಂಡದ ದೇವಪ್ರಯಾಗದೊಂದಿಗೆ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ — ಹರಿದ್ವಾರದಿಂದ ಬದರೀನಾಥದ ಕಡೆಗೆ ಪ್ರಯಾಣಿಸುವಾಗ ಸಿಗುವ ಮೊದಲ Divya Desam, ಋಷಿಕೇಶದಿಂದ ಸುಮಾರು 45 ಮೈಲಿ ದೂರದಲ್ಲಿ, ಸುಮಾರು 1,700 ಅಡಿ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿ ಇದೆ. ಇದರ ವಿಶಿಷ್ಟ ಪವಿತ್ರ ಲಕ್ಷಣವೆಂದರೆ ಅಲಕನಂದಾ ಮತ್ತು ಭಾಗೀರಥಿ ನದಿಗಳ ಸಂಗಮ (ಪ್ರಯಾಗ); ಇವು ಇಲ್ಲಿ ಒಂದುಗೂಡಿ ನಿಜವಾದ ಗಂಗೆಯಾಗಿ ರೂಪುಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ — ಈ ಸಂಗಮವನ್ನು ಆದಿ ಗಂಗಾ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ — ಇದರಿಂದಲೇ ದೇವಪ್ರಯಾಗ (ದಿವ್ಯ ನದಿಗಳ ಪವಿತ್ರ ಸಂಗಮ) ಎಂಬ ಹೆಸರು ಬಂದಿದೆ. Sthala Purāṇam ಪ್ರಕಾರ ಬ್ರಹ್ಮ, ದಶರಥ ರಾಜ ಮತ್ತು ಶ್ರೀ ರಾಮ ಈ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿದರು; ರಘುನಾಥಜೀ ಮೂರ್ತಿಯನ್ನು ಆದಿ ಶಂಕರರು ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಿದರೆಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮೂಲವರ್ ಶ್ರೀ Neelamega Perumāḷ — Purushottaman ಆಗಿಯೂ ಪೂಜಿಸಲ್ಪಡುವವರು — ಪೂರ್ವಾಭಿಮುಖವಾಗಿ ನಿಂತಿದ್ದಾರೆ, ಭರದ್ವಾಜ ಮಹರ್ಷಿಗೆ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷ ದರ್ಶನ ಅನುಗ್ರಹಿಸಿದರೆಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ; ಅವರ ದೇವಿ Pundareekavalli Thāyār. ವಿಮಾನವು Mangala Vimānam; ದೇವಾಲಯದ ಪುಷ್ಕರಿಣಿ ಗಂಗಾ ನದಿ ಯೊಂದಿಗೆ Mangala Theertham. Nālāyira Divya Prabandham ನಲ್ಲಿ ಈ ಕ್ಷೇತ್ರವು ಒಬ್ಬರೇ Āḻvār, ಅಂದರೆ Periyāḻvār ಮಾತ್ರ ಹಾಡಿರುವುದರಿಂದ ಅನನ್ಯವಾಗಿದೆ; ಅವರು Neelamega Perumāḷ ಮೇಲೆ Mangalāśāsanam pāsuram ಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿದರು.

Mangalāśāsanam — the Āḻvār pāsurams

The Lord Neelamega Perumal (Purushottaman) with Pundareekavalli of Thirukkandam (Kadinagar) is glorified in 11 pāsurams by:

Periyalvar

ತಿರುಕ್ಕಂಡಂ — ಕಂಡಂ-ಎನ್ನುಂ-ಕಡಿನಗರ, ಹಿಮಾಲಯದಲ್ಲಿನ ದೇವಪ್ರಯಾಗದೊಂದಿಗೆ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ, ಇಲ್ಲಿ ಅಲಕನಂದಾ ಮತ್ತು ಭಾಗೀರಥಿ ಒಂದುಗೂಡಿ ಗಂಗೆಯಾಗಿ ರೂಪುಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ — Divya Desam ಗಳಲ್ಲಿ ಇದು ಅನನ್ಯವಾಗಿದೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಒಬ್ಬರೇ Āḻvār, ಅಂದರೆ Periyāḻvār (Vishnuchittar) ಮಾತ್ರ ಇದರ Mangalāśāsanam ಹಾಡಿದರು: 11 pāsuram ಗಳ (ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ 10+1 ಎಂದು ಎಣಿಸಲಾಗುವ) ಒಂದು ಪೂರ್ಣ ದಶಕ, ಇದು Periyāḻvār Thirumozhi 4.7 ಅನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತದೆ. ಮೂರ್ತಿ Neelamega Perumāḷ (Purushottaman). ಈ ದಶಕವು ಸ್ವಾಮಿಯ ವಾಸಸ್ಥಾನದ ಬಳಿ ಹರಿಯುವ ಗಂಗೆಯ ಪಾಪ-ನಾಶಕ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಸ್ತುತಿಸುತ್ತಾ, ಅವರನ್ನು ರಾಮನೆಂದು ಗುರುತಿಸುತ್ತದೆ. ಆರಂಭಿಕ ಪದ್ಯ (4.7.1) ಮೇಲೆ ಯಥಾವತ್ತಾಗಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ.

தங்கையைமூக்கும்தமையனைத்தலையும் தடிந்த எம்தாசரதிபோய் எங்கும்தன்புகழாவிருந்துஅரசாண்ட எம்புருடோத்தமனிருக்கை கங்கைகங்கையென்றவாசகத்தாலே கடுவினைகளைந்திடுகிற்கும் கங்கையின்கரைமேல்கைதொழநின்ற கண்டமென்னும்கடிநகரே.

thangaiyai mUkkum thamaiyanaith thalaiyum thadindha em dhAsarathi pOy / engum than pugazhA virundhu arasANda em puruDOththaman irukkai / gangai gangai enRa vAsagaththAlE kaduvinai kaLaindhidugiRkum / gangaiyin karaimEl kaithozha ninRa kaNdam ennum kadinagarE

Our Lord, the son of Dasaratha (Rama), who severed the nose of the sister (Surpanakha) and the heads of her brother (Ravana) and then ruled with fame everywhere — that Purushottaman's abode is Kandam, the sacred town (Kadinagar / Devaprayag) standing on the bank of the Ganga, where even merely uttering 'Gangai, Gangai' and worshipping with folded hands destroys one's cruellest sins.

— Periyalvar, Periyalvar Thirumozhi 4.7.1 · source ↗

Tamil text & meaning sourced from divyaprabandham.koyil.org and other Śrī Vaiṣṇava authorities — please cross-check the linked source for the canonical reading.

Read the pāsurams

Gallery

Tap an image to view it larger — use ‹ › to browse, ✕ to close. Images via Wikimedia Commons.

Plan your visit

📍 30.14556, 78.56444

Routes, distances, hotels and restaurants open in Google Maps with live data. Build a phased pilgrimage plan →

← All Divya Desams